ĐINH RÚT VÀ MÁY RÚT RIVE
Kích thước đinh rút rive được ghi theo đường kính thân × chiều dài, ví dụ 3,2 × 10 mm, kèm chiều dày kẹp (grip range) mà đinh rút được. Chọn đinh cần đủ các thông số đó cộng với lỗ khoan lớn hơn thân đinh một chút. Về máy: súng rút rive bằng pin Milwaukee M12 BPRT rút đinh 2,4–4,8 mm, còn M18 FRT rút đinh 4,8–7,0 mm.
01
Cấu tạo đinh rút và cách đinh bám vào vật liệu
Đinh rút (đinh rive, đinh tán rút) gồm hai phần: thân đinh rỗng có mũ ở một đầu, và chốt rút xuyên qua thân, đầu chốt nằm ở phía khuất. Theo catalogue POP của STANLEY Engineered Fastening, quy trình là đặt chốt vào mũi máy, đưa thân đinh qua lỗ của các tấm cần ghép rồi bóp cò; thân đinh “ép chặt các tấm và nở ra thành mũ thứ hai ở phía khuất”, sau đó chốt gãy ở một lực định trước (STANLEY POP).
Vì chỉ cần thao tác từ một phía, đinh rút tiện cho những chỗ không đưa tay hay dụng cụ vào mặt sau được, ví dụ thành ống hộp kín.
02
Kích thước đinh rút rive đọc thế nào
Trên hộp đinh thường có hai cụm số. Cụm đầu là đường kính thân × chiều dài thân, cụm sau là chiều dày kẹp. GESIPA lấy ví dụ đinh ghi “3.2 x 10 / 0.5–3.0”: đường kính 3,2 mm, dài 10 mm, kẹp được tổng chiều dày tấm từ 0,5 đến 3,0 mm (GESIPA).
| Thông số | Ý nghĩa | Chọn theo |
|---|---|---|
| Đường kính d | Đường kính thân đinh | Lực mối ghép, cỡ đầu mũi của máy rút |
| Chiều dài L | Chiều dài thân, không tính mũ | Tổng chiều dày các tấm |
| Chiều dày kẹp | Khoảng chiều dày tấm mà đinh rút đúng | Đo thực tế tổng chiều dày |
| Kiểu mũ | Mũ tròn, mũ rộng, mũ chìm | Mặt ghép và vật liệu tấm |
Mũ tròn (dome)
- ✓POP mô tả là mũ thấp tiêu chuẩn
- ✓Hợp với phần lớn ứng dụng
Mũ rộng (large flange)
- ✓POP ghi dùng khi ghép vật liệu mỏng, giòn, mềm hoặc dễ hỏng
Mũ chìm (countersunk)
- ✓Mũ côn 120°, POP ghi dùng khi cần bề mặt phẳng
Nguồn: catalogue POP Blind Riveting Systems (STANLEY Engineered Fastening).
03
Bảng kích thước đinh rút rive và lỗ khoan
Catalogue POP ghi rõ hậu quả khi khoan sai: lỗ nhỏ quá thì khó đưa đinh vào, lỗ to quá thì giảm độ bền cắt và độ bền kéo của mối ghép. Bảng dưới lấy lỗ khoan theo catalogue POP (đơn vị gốc inch, quy đổi sang mm) và đối chiếu với đầu mũi đi kèm hai máy Milwaukee.
| Đường kính đinh | Lỗ khoan POP (inch) | Quy đổi (mm) | Máy Milwaukee có đầu mũi |
|---|---|---|---|
| 2,4 mm (3/32″) | 0,097–0,100 | 2,46–2,54 | M12 BPRT |
| 3,2 mm (1/8″) | 0,129–0,133 | 3,28–3,38 | M12 BPRT |
| 4,0 mm (5/32″) | 0,160–0,164 | 4,06–4,17 | M12 BPRT |
| 4,8 mm (3/16″) | 0,192–0,196 | 4,88–4,98 | M12 BPRT, M18 FRT |
| 6,0 mm | — | — | M18 FRT |
| 6,4 mm (1/4″) | 0,257–0,261 | 6,53–6,63 | M18 FRT |
| 7,0 mm | — | — | M18 FRT |
Nguồn: lỗ khoan theo catalogue POP; đầu mũi M12 BPRT theo sách hướng dẫn M12 BPRT, M18 FRT theo Milwaukee Việt Nam. Dấu “—”: catalogue POP không có cỡ này.
Hai nhà sản xuất cho số gần nhau: với đinh 4 mm, GESIPA viết “thường khoan lỗ 4,1–4,2 mm” (GESIPA), còn POP ghi 4,06–4,17 mm. Khoan lỗ cho đinh rút có thể dùng máy khoan pin thông thường, xem danh mục máy khoan pin.
04
Chọn chiều dài đinh theo chiều dày kẹp
Ví dụ đinh rút nhôm phi 4 ghép hai tấm tôn 1 mm: tổng 2 mm, công thức nhanh cho chiều dài khoảng 6 mm. Mở catalogue của hãng đinh, chọn chiều dài có dải kẹp chứa 2 mm.
05
Đinh rút nhôm hay đinh rút inox
Nguyên tắc của POP: đinh nên có tính chất cơ lý giống vật liệu được ghép. Hai kim loại khác nhau nên chọn cặp nằm gần nhau trên bảng điện hoá để giảm ăn mòn, hoặc ngăn cách bằng sơn, long đen hay gioăng phi kim (STANLEY POP).
Đinh rút nhôm
- ✓Hợp khi tấm ghép là nhôm, theo nguyên tắc cùng tính chất vật liệu của POP
- ✓M12 BPRT rút được đến 4,8 mm, M18 FRT từ 4,8 đến 7,0 mm
Đinh rút inox
- ✓Hợp khi tấm ghép là inox
- ✓Milwaukee châu Âu ghi M12 BPRT rút được đinh inox đến 4,8 mm; M18 FRT có inox trong danh sách vật liệu đinh
Nguồn: M12 BPRT – Milwaukee Anh; M18 FRT – Milwaukee Việt Nam.
06
Chọn súng rút rive bằng pin theo kích thước đinh
M12 BPRT
M18 FRT
Nguồn: M12 BPRT, M18 FRT – Milwaukee Việt Nam; hành trình 20,32 mm của M12 BPRT theo Milwaukee Anh; dải đinh và hành trình M18 FRT đối chiếu Milwaukee Hồng Kông.
Chọn theo đinh dùng nhiều nhất. Đinh 2,4 đến 4,0 mm chỉ có M12 BPRT, máy gọn, dùng chung pin hệ M12. Đinh 6,0 đến 7,0 mm chỉ có M18 FRT. Cỡ 4,8 mm cả hai đều rút được; gợi ý của chúng tôi là nếu rút đinh 4,8 inox liên tục thì cân nhắc M18 FRT vì lực kéo công bố lớn hơn hẳn. M18 FRT dùng động cơ không chổi than POWERSTATE, Milwaukee công bố rút được hơn 500 đinh nhôm 6,4 mm mỗi lần sạc pin 2.0Ah. Về động cơ xem bài động cơ không chổi than, về hai hệ pin xem Milwaukee M12 và M18 khác nhau.
07
Súng bắn đinh rút cầm tay, đầu rút rive gắn máy khoan hay máy rút pin
Phần này là gợi ý từ cách mỗi loại tạo lực kéo, không phải số liệu của hãng. Với đầu rút rive gắn máy khoan, dải đinh và vật liệu đinh rút được phụ thuộc từng nhà sản xuất đầu rút, nên cần xem tài liệu của chính sản phẩm đó.
| Loại | Lực kéo đến từ | Gợi ý dùng khi |
|---|---|---|
| Súng bắn đinh rút cầm tay (kìm rút) | Sức bóp tay người | Vài đinh nhỏ, sửa chữa lặt vặt |
| Đầu rút rive gắn máy khoan | Máy khoan có sẵn, qua đầu chuyển | Đã có máy khoan, số đinh vừa phải, chấp nhận thao tác chậm hơn |
| Súng rút rive bằng pin | Động cơ riêng, lực kéo và hành trình có công bố | Rút nhiều đinh mỗi ngày, đinh inox hoặc đinh lớn, cần hộp chứa chốt |
08
Cách sử dụng súng bắn đinh rút pin theo sách hướng dẫn
Nguồn: sách hướng dẫn M12 BPRT (Milwaukee Úc). Hãng cũng yêu cầu đeo kính bảo hộ, bảo vệ tai, quần áo và giày bảo hộ.
Chọn pin cho M18 FRT có trong bài pin và sạc Milwaukee M18.
09
Câu hỏi thường gặp
Đinh rút nhôm phi 4 khoan lỗ bao nhiêu?
Kích thước đinh rút nhôm có những cỡ nào?
Súng rút rive bằng pin nào rút được đinh inox?
M12 BPRT có rút được đinh 6,4 mm không?
Cần chọn máy rút rive cho xưởng hay công trình?
Gửi 3RTECH cỡ đinh, vật liệu đinh và số đinh mỗi ngày, chúng tôi tư vấn máy và đầu mũi phù hợp.
- Milwaukee Tool Việt Nam, Máy bắn đinh rút M12 BPRT; Máy bắn đinh rút M18 FRT
- Milwaukee Tool Úc, Sách hướng dẫn M12 BPRT; Milwaukee Tool Anh, M12 Sub Compact Rivet Tool; Milwaukee Tool Hồng Kông, M18 FUEL Rivet Tool
- STANLEY Engineered Fastening, POP Blind Riveting Systems (catalogue)
- GESIPA, Calculating the length of blind rivets; Grip range for blind rivets
